Salderen is het gegeven dat aan het elektriciteitsnet terugeleverde zonnestroom mag worden verrekend met uit het net geïmporteerde stroom. Wie b.v. 2800 kWh stroom afneemt van het energiebedrijf en zelf met zonnepanelen 500 kWh opwekt en teruglevert aan het energiebedrijf, hoeft slechts voor 2300 kWh afgenomen stroom te betalen.
Het is aan huishoudens die zonnepanelen op het dak hebben - of die op een andere manier duurzame energie terugleveren aan het net - wettelijk toegestaan maximaal 5000 kWh te salderen (5000 kWh is ongeveer evenveel als 6300 Wattpiek aan zonnepanelen jaarlijks produceert). De wijziging van de Elektriciteitswet 1998 staat bekend als 'het amendement Samsom'. Het gaat om de artikelen 31c en 95c.
Artikel 31c
Voor afnemers als bedoeld in artikel 95a, eerste lid, die elektriciteit invoeden op het net, berekent de leverancier de meterstand ten behoeve van de facturering en inning van de leveringskosten door de aan het net onttrokken elektriciteit te verminderen met de op het net ingevoede elektriciteit, met een maximum van 5000 kWh aan op het net ingevoede elektriciteit. Indien de hoeveelheid op het net ingevoede elektriciteit groter is dan 5000 kWh biedt de leverancier voor het meerdere een redelijke vergoeding op basis van artikel 95c, derde lid.
Artikel 95c
- ...
- Een houder van een vergunning is verplicht een aanbod van een afnemer als bedoeld in het eerste lid tot teruglevering van door hem geproduceerde duurzame elektriciteit te aanvaarden.
- Een houder van een vergunning betaalt de afnemer bedoeld in het eerste lid een redelijke vergoeding voor door hem aan het net geleverde duurzame elektriciteit.
- ...
U kunt hier deze en andere relevante wetsartikelen bekijken.
Volgens besluit nummer 102252-1 onder de naam Beleidsregel redelijke terugleververgoedingen vergunninghouders elektriciteit van de Nederlandse Mededingings Autoriteit, Directie Toezicht energie (DTe/NMa-Energiekamer) (2006) dient de leverancier voor aan het net teruggeleverde duurzaam opgewekte stroom een vergoeding te geven die redelijk is. Onder redelijk wordt verstaan een vergoeding die niet lager is dan de prijs die een leverancier redelijkerwijs zelf op de markt zou betalen indien hij zelf deze elektriciteit zou moeten inkopen.
Als u zonnepanelen bezit en aan het net bent gekoppeld kunnen zich diverse scenario's voordoen. Alles op een rij.
1. In de meterkast hangt een Ferrarismeter (de goede oude zwarte meter met wieltje en mechanisch telwerk en zonder terugloopblokkering - wees er zuinig op). Deze meter saldeert vanzelf. U houdt geld in de knip en wel net zoveel als het tarief op kilowatturen die u op dat moment zou afnemen van de energieleverancier. U betaalt uiteraard geen belastingen over de niet aan het net onttrokken stroom. Ook worden op deze manier de transportkosten gesaldeerd. Vergeet ook niet dat uw terugverdientijd met deze situatie is gebaat.
2. U hebt een Ferrarismeter (een meter met wieltje en mechanisch telwerk), maar met terugloopblokkering, d.w.z. het wieltje en het telwerk staan stil bij voldoende zonnestroom maar draaien niet terug als de zon nog harder gaat schijnen: U levert soms terug aan het net waar u geen terugleveringsvergoeding voor krijgt.Nu de salderingsgrens. Bij veruit de meeste energiebedrijven ligt deze grens op de wettelijk voorgeschreven 5000 (voorheen 3000) kilowatturen elektriciteit. Slechts een enkele leverancier (jan.2012: GreenChoice en Atoomstroom) staat salderen zonder bovengrens toe. Heeft U een grote PV-installatie (van ca. 6 kWp of meer) dan weet U waar U moet zijn.
Bij een salderingsgrens van 5000 kWh zijn de volgende situaties mogelijk:
1. U levert minder dan 5000 kilwattuur per jaar terug
In dit geval wordt de teruggeleverde hoeveelheid gesaldeerd met de afgenomen hoeveelheid elektriciteit. Anders gezegd: De teruggeleverde hoeveelheid wordt afgetrokken van de afgenomen hoeveelheid (dit wordt door uw netbeheerder gedaan; uw leverancier ziet alleen de gesaldeerde hoeveelheid als alles goed gaat). U heeft hier dus voordeel bij a) uw variabele leveringskosten, b) uw variabele transportkosten en c) bij de belastingen hierover.
2. U levert meer dan 5000 kilwattuur per jaar terug
Stel dat U in een bepaald meetjaar 7200 kWh hebt verbruikt terwijl Uw PV-installatie liefst 6400 kWh heeft teruggeleverd aan het energiebedrijf. Net zoals in de vorige situatie mag U dus de eerste 5000 kWh salderen. U betaalt dan in eerste instantie de volle prijs voor 2200 kWh (7200 - 5000). Daarnaast hebt U recht op een terugleververgoeding voor de resterende, extra aan het net geleverde 1400 kWh (6400 - 5000). Die vergoeding varieert per leverancier. De DTe houdt aan minimaal de gemiddelde prijs van de APX (spotprijzen voor elektriciteit) vermenigvuldigd met een dempingsfactor van 0.7 en zonder BTW. Dit is een kale productieprijs, dus zonder transportheffing en belastingen, dus verwacht geen vetpot, maar in ieder geval is het beter dan niets.
De terugleververgoeding is vrijwel altijd lager dan het afnametarief waarmee gesaldeerd wordt bij minder dan 5000 kWh per jaar teruglevering. Neem het de DTe niet kwalijk. Er zijn politieke besluiten voor nodig om de terugleververgoeding naar een hoger niveau te krijgen. De ZPV probeert dus voortdurend politiek Den Haag te overtuigen dat de terugleveringsvergoeding naar een niveau moet vergelijkbaar met dat in Duitsland, België, Spanje, Portugal, Italië en Frankrijk.
Naast het hiervoor genoemde feit dat de terugleververgoeding bijna altijd lager is dan het voordeel van saldering met het afnametarief, mist u ook uw salderingsvoordeel over de transportkosten. U betaalt in dit geval namelijk de transportkosten over de afgenomen hoeveelheid alsmede over de teruggeleverde hoeveelheid. Ook uw belastingvoordeel loopt u op deze manier dus mis. Koop een airco, diepvriezer of waterbed, of zet de panelen uit zodra u uitrekent dat u boven de 5000 kWh dreigt te komen, maar blijf onder die 5000. Leg desnoods een kabeltje naar de buurman.
3. U heeft een negatief verbruik op jaarbasis
U hebt zoveel zonnepanelen en u bent zó milieubewust dat u weliswaar geen 5000 kilowattuur teruglevert, maar u levert op jaarbasis meer terug dan dat u van uw leverancier betrekt. Gezien door de bril van de energieleverancier bent u een consument-in-de-min. In dit geval mag U niet alleen alle afgenomen stroom salderen maar ontvangt U bovendien de redelijke terugleververgoeding over de extra aan het net geleverde elektriciteit. Over dit negatieve verbruik moet u wél transportkosten betalen. Ook in dit geval kunt U er beter voor zorgen niet meer dan 5000 kWh terug te leveren.
In het voorjaar van 2006 ging het gerucht dat er een terugleverings-transport-vastrecht bestaat of in de lucht hangt. Dit bleek een bedenksel te zijn van op winst beluste ambitieuze netbeheerders. De DTe stelt echter de tarieven vast voor de netbeheerders, en de netbeheerders mogen hier niet van afwijken. De DTe is vooalsnog niet van plan om vastrecht voor teruglevering voor netbeheerders vast te stellen. Ook het heffen van een terugleverings-vastrecht is verboden. Alleen een tweede telwerk mag worden verrekend in het vastrecht. Alleen de afnemer betaalt voor transport van stroom, niet de producent!
En als de netbeheerder toch doet alsof zijn neus bloedt, flauwekul of onwaarheden verkoopt, de wet niet kent, arrogant is, u een wurgcontract aanbiedt of zelfs dreigt geen stroom meer te leveren (is echt gebeurd!), dan is er nog het volgende interessante wetsartikel uit dezelfde wet:
Artikel 95m:Natuurlijk stapt U bij overtredingen van artikel 95m (ook) naar de ZPV, want wij zijn opgericht om onze leden te helpen.
- De voorwaarden, verbonden aan een leverings- of transportovereenkomst met een afnemer als bedoeld in artikel 95a, eerste lid, zijn transparant, eerlijk en vooraf bekend. De voorwaarden worden in ieder geval voor het sluiten van de overeenkomst verstrekt en zijn gesteld in duidelijke en begrijpelijke taal.
- Leveranciers en netbeheerders zorgen ervoor dat afnemers als bedoeld in artikel 95a, eerste lid, te allen tijde transparante informatie kunnen verkrijgen over de geldende tarieven en voorwaarden voor levering en transport van elektriciteit.
- ...
Hieronder vindt U berichten over het salderen van geleverde met opgewekte energie. Dit gedeelte is samengesteld na tientallen e-mails van verontruste en boze ZPV-leden en een bezoek van Uw voorzitter aan de DTe op 3 augustus 2006.
Beste ZPV, hartelijk dank voor het bespreken van onze nieuwe salderingsrichtijnen op jullie algemene ledenvergadering.
Via een van Uw leden begreep ik dat onze boodschap zeer positief was ontvangen op de ledenvergadering, maar dat er ook vragen werden gesteld waarom wij daar niet meer ruchtbaarheid aan hebben gegeven. Ik stuur u daarom het document waarin de nieuwe regels rondom salderen/teruglevering staan beschreven en hoe wij daar voor onze klanten mee omgaan. Binnenkort zal deze ook op onze eigen site gepubliceerd worden.
De Staatscourant publiceert het besluit van de minister dat de ferrarismeter mag blijven hangen bij aanvragers van SDE-subsidie. U kunt het betreffende doument hier downloaden.
De minister stuurt een brief aan de Tweede Kamer waarin ze aangeeft dat de ferrarismeter mag blijven hangen bij aanvragers van SDE-subsidie. Nu de onlogische begrenzing van 3000 kWh nog een stuk hoger of liefst helemaal weg.
Brief aan de minister waarin we de onzin uitleggen van de eis van netbeheerders om een aanwezige ferrarismeter te vervangen bij SDE-subsidie aanvragers.
Het is waar gebeurd. Iemand schaft een zonnestroomsysteem aan van 602 Wp.Hij heeft het lef om SDE-subsidie aan te vargen en wurmt zich door de formulierenrijstebrij heen. Zijn netbeheerder dwingt hem een bruto productiemeter te laten plaatsen (verplicht voor SDE) en om de ferrarismeter te laten vervangen door een nieuwe meter die teruglevering registreert (onzinnige en volgens ons illegale eis van de netbeheerder - men beroept zich op een juridische haarkloverij in de wettekst). Kosten: voor rekening van de arme zonnestroombezitter. Die is dus 160 euro armer. Baten: voor de netbeheerder. En dat voor 602 Wp panelen die per jaar 480 kWh produceren (268 euro SDE subsidie per jaar als de eigenaar geluk heeft, en daarvan betaalt hij in feite 110 euro uit eigen zak; daar komt bij: bijdrage aan CertiQ en extra meterhuur).
Hij is dus in het eerste jaar meer dan de helft van zijn subsidie kwijt aan de netbeheerder. De ZPV vindt dit schandalig. Hier worden netbeheerders gesubsidieerd ten koste van mensen die hun kop uit steken voor duurzaamheid. Die ferrarismeter moet gewoon kunnen blijven hangen, en we hebben de minister fijntjes herinnerd aan een openbare en officïeel gedocumenteerde uitspraak hierover van haar illustere voorganger, de heer Brinkhorst (Kamerstuk, KVR25234 uit 2006). We zijn benieuwd naar het antwoord van de bewindsvrouwe.
Er is geen enkele reden uw (analoge) ferrarismeter te laten vervangen. Er zijn netbeheerders die tegenover bezitters van zonnestroom doodleuk beweren dat de voor de zonnestroombezitter voordelige ferrarismeter (dat is een mechanische meter die automatisch saldeert - het wieltje en de teller draaien terug bij voldoende zonneschijn op uw panelen) niet in de meterkast mag blijven hangen. Smoezen genoeg, en zelfs dreigementen: het zou niet goed zijn, niet stabiel, de meter is er niet voor gemaakt, de netbeheerder kan niet zien of er teruggeleverd wordt, u krijgt geen SDE-subsidie als niet naast de opbrengstmeter voor het PV-systeem een ferrarismeter in de meterkast hangt. Kletskoek. De teruglevering wordt voor de SDE volkomen wettelijk gemeten door de opbrengstmeter die door dezelfde netbeheerder is goedgekeurd. Uw ferrarismeter heeft verder NIETS met de SDE te maken.
Gelukkig bestaan er ook goede netbeheerders die maatschappelijke verantwoordelijkheid hebben en u prettig van dienst zijn. Er zijn (nog) te veel vervelende netbeheerders van het oude slag, met ernstige monopolistenneigingen. Indien u lastig gevallen wordt door zo'n ouderwetse bullebak, vraag dan een schriftelijke verklaring waarin de netbeheerder aangeeft waarom de meter vervangen zou moeten worden en op grond van welk stuk wetgeving. Als op uw een zoetgevooisd telefoontje komt van een leuke marketingknul of -dame: wees op uw hoede. Zet een recorder aan. Een mondelinge toelichting van de netbeheerder moet u NIET accepteren. Als u lid bent van de ZPV krijgt u onze steun; de ZPV helpt u met raad en daad, ze kan een klacht tegen een netbeheerder indienen bij de energiekamer (voorheen DTe) gestaafd met schriftelijk bewijsmateriaal (die brief van de netbeheerder), Tweede Kamerleden inspreken, naar de kranten en naar de TV stappen, en desnoods naar de rechter. Netbeheerders die onnodige en onwettige vervanging eisen van ferrarismeters stappen op de ziel van de ZPV.
Voor uw informatie kunt u hier downloaden een kamerstuk uit 2006 (KVR-25234) van de minister van Economische Zaken. Dan leest u het zelf. En er is altijd nog artikel 95m van de Elektriciteitswet 1998 (zie onderaan deze pagina).
Zie ook het artikel hieronder: "door de nul en je bent de lul". Daarin leest u waarom netbeheerders u o, zo graag van uw ferrarismeter af willen helpen.
Essent doet iets voor mensen die veel zonnestroom terugleveren. Bent u klant van Essent en levert u tussen 3000 en 5000 kWh terug aan het net, dan hebt u geluk, want deze leverancier geeft zulke klanten vanaf 1 juli 2007 5,7 cent per kilowattuur terug, en geeft het kleinverbruikerstarief terug voor de 0 - 3000 terugeleverde kilowatturen - netjes salderen). Zie www.essent.nl/teruglevering. Het is een fooi, maar een fooi is beter dan niets, hebben ze bij Essent bedacht. Het paradoxale van deze energieleverancier is dat men een kerncentrale exploiteert, en de leden van onze vereniging zijn niet bepaald kernenergie-aficionados.
Voor de klanten van andere energieleveranciers geldt nog steeds het bizarre verhaal hieronder. Je houdt het niet voor mogelijk, maar dit is de stand van zaken in duurzaam Nederland anno juli 2007.
Daar lijkt het wel een beetje op als we alle e-mails van verontruste leden bij elkaar vegen. Waar of niet waar?
Even in het kort: het gaat om salderen. Menig netbeheerder wil o, zo graag de analoge meter (ferrarismeter voor kenners, ofwel de meter-met-het-wieltje-dat-terugdraait) vervangen door een mooie nieuwe meter met twee telwerken: een telwerk voor de inkomende stroom ('verbruik') en een telwerk voor de uitgaande zonnestroom ('teruglevering'). Allerlei argumenten worden genoemd: ferrarismeters mogen niet van de KEMA, ze zijn te oud, ze zijn uit het tijdperk voordat überhaupt teruggeleverd kon worden, ze zijn inaccuraat, ze zijn lelijk, de boekhoudcomputer slaat op hol, noem maar op. We hebben all smoezen wel eens langs zien komen.
Waarom willen netbeheerders dan zo graag van die analoge meters af? Omdat deze automatisch salderen en hierom zeer nadelig zijn voor netbeheerders. De stand draait terug zonder dat de meter ''verklapt' hoeveel er is teruggeleverd. Mooier voor een zonnepaneelbezitter kan onder de huidige omstandigheden niet, want hij krijgt voor zijn teruggeleverde stroom precies dezelfde prijs als voor stroom die hij koopt. Inclusief belastingen. De netbeheerder moet die teruggeleverde stroom (gratis) transporteren naar een volgende klant, maar hij krijgt van die klant slechts iets in de orde van grootte van 7 cent. De rest is belasting en die gaat naar Den Haag. In feite dwingt een terugleveraar dus de energieleverancier om extra belasting af te dragen terwijl de energieleverancier nog moeite moet doen om de teruggeleverde stroom naar de definitieve afnemer te vervoeren. Zonnestroom is verliesgevend voor de netbeheerder, dus daar moet iets aan gebeuren!
Stel dat u in alle mooie praatjes van de netbeheerder trapt en een mooie nieuwe 'salderingsmeter' laat aanrukken? Wat schiet u ermee op? Nou, niet veel, ga maar na:
Voordeel is wellicht dat u, als u op jaarbasis negatief verbruikt (eindstand is lager dan beginstand) netjes, op tijd, en zonder eindelos gesodemieter 7 cent per teveel terugeleverde kilowattuur krijgt. Volgens de wet moet u dat automatisch en zonder pardon al krijgen, ook met ferrarismeter.
Hebt u als zonnestroompaneelbezitter een meter in de meterkast met geblokkeerde terugloop (er is een wieltje maar het draait bij overvloedige zonneschijn en laag verbruik desondanks niet terug), vraag dan als de bliksem bij uw netbeheerder wél een nieuwe teruglevermeter aan, want met zo'n geblokkeerde meter bent u helemaal een dief van uw portemonnee en lacht de netbeheerder in zijn vuistje.